«برادر بزرگ» از ۱۹۸۴ تا ۲۰۰۸

زیگزاگ– فیلم «نمایش ترومن» با بازی قابل توجه «جیم کری» روایت‌گر انسانی است که ناآگاهانه بازیگر نمایشی تلویزیونی است که در سراسر جهان بیننده دارد و محبوب است.
این برنامه تلویزیونی نمایشی است از زندگی ترومن که روایت زنده لحظات زندگی‌اش از بدو تولد تا زمانی است که او به تدریج درمی‌یابد که تمام اطرافیانش بازیگرند و شهر زیبای او هم استودیویی مجازی است.
نمایش زنده لحظات یک زندگی هر چند در این فیلم در قالبی داستانی ارائه شده است اما نمونه‌های واقعی آن را می‌توان در برنامه‌های تلویزیونی چون «برادر بزرگ» مشاهده کرد که در بسیاری کشورها در چارچوب یک مسابقه نمایش داده می‌شود.
«برادر بزرگ» که از رمان مشهور 1984 «جرج اورول» وام گرفته شده، در حقیقت لقبی است برای رهبر جامعه‌ای که نظارت کامل بر رفتار مردم دارد و از طریق دستگاه‌هایی ویژه که در هر خانه‌ای نصب شده، نظارتی تام بر رفتار آنان دارد.

شاید علت جذابیت چنین برنامه‌هایی را بتوان ارضای کنجکاوی بی‌حد و حصر جامعه‌ای دانست که علاقمند است به شیوه زندگی اعضای خود، هر چند ناشناس، سرک بکشد. همان علتی که باعث می‌شود تا از خواندن وبلاگ‌های روزنوشت دیگران لذت ببریم، می‌تواند توجیهی برای پربیننده بودن برنامه‌هایی چون «برادر بزرگ» باشد.
در چنین تعاملی، بی‌راه نخواهد بود اگر نمونه‌های خودخواسته «برادر بزرگ» روی اینترنت شکل بگیرد و برخی داوطلبانه بخواهند تا نمایش لحظات زندگی خود را با دیگران به اشتراک بگذارند.
«تلویزیون جاستین» هم با چنین ایده‌ای شروع به کار کرد. آقای «جاستین کن» با سه نفر از هم‌خانه‌هایش به نام‌های «اِمِت شیر»، «مایکل سیبل» و «کِیل وگت»، تصمیم گرفتند تا یک ترومن خودخواسته باشند. بنابراین جاستین روی گوشش یک دوربین وب‌کم می‌گذارد تا همه بتوانند زندگی روزمره‌اش حتی غلطیدن شبانه در تختخوابش را به صورت زنده ببینند و درباره‌اش گفت‌وگو کنند.
استقبال از این نمایش چنان بود که جاستین و دوستانش تصمیم گرفتند تا تیمی تشکیل دهند و مثل پروژه‌های موفق دیگر اینترنتی این خدمات را عمومی کنند. در حال حاضر سایت جاستین تی‌وی میزبان چند صد کانال زنده تلویزیونی از همین دست است.
علاوه بر جاستین تی‌وی سایت‌های دیگری هم هستند که چنین نمایشی به راه انداخته‌اند یا خدماتی مشابه ارائه می‌دهند. برای نمونه می‌توان به سایت «پیشی دوربین» اشاره کرد که زندگی یک گربه را ثانیه به ثانیه نمایش می‌دهد. کافی است تا هر لحظه صفحه را تازه کنید تا تصویر چند ثانیه قبل این گربه را از دریچه دو دوربین مشاهده کنید.
سایت «یو استریم» هم از جمله سایت‌هایی است که به واسطه‌اش می‌توانید یک تلویزیون شخصی برای خودتان به رایگان ایجاد کنید و یک ترومن باشید.
چشم‌های همیشه باز
این روزهای تعداد چشم‌های همیشه باز کاربران اینترنت که از منابع به اشتراک گذاشته شده برای فرونشاندن حس کنجکاوی خود بهره می‌برند، افزایش قابل ملاحظه‌ای یافته است. از آنجایی که نظام عرض و تقاضا در فضای مجازی هم قانونی جاری و ساری است، سایت‌هایی ایجاد شده‌اند تا تصاویر زنده را از سراسر دنیا برای این چشمان منتشر مخابره کنند.
سایتی چون «دوربین زمین» دوربین‌های «منبع آزاد» را از سراسر اینترنت در یک نقطه جمع‌آوری و آنها را بر اساس جغرافیا دسته‌بندی کرده است. شما می‌توانید دوربینی را از روی نقشه زمین انتخاب کرده و برای مثال به طور زنده ببینید که روی رودخانه تیمز چه خبر است یا ساعت بیگ‌بن و میدان ترافالگار لندن در چه حالی هستند.
استفاده از دوربین‌های زنده برای شهروندان علاوه بر فرونشاندن حس کنجکاوی کاربردی جدی‌تر دارد و آن گاه شدن از وضعیت ترافیک جاده‌ها برای انتخاب مسیری مناسب‌تر برای رسیدن به مقصد و فرار از راه‌بندان و اتلاف وقت است.
بررسی دوربین‌ها و تصاویر ماهواره‌ای موجود در نرم‌افزارهایی چون «گوگل ارث» توسط کاربران عمومی همیشه هم از روی بیکاری و وقت‌تلف‌کنی نیست. بارها پیش آمده که همین کاربران گوشه‌های پنهان زمین از نگاه دانشمندان و کارشناسان را کشف کرده‌اند. اتفاقاتی که گاهی منجر به کشف یک منطقه باستانی یا معدنی غنی شده است.
البته نمی‌توانیم این حقیقت را انکار کنیم که تکنولوژی گاهی در جهت مخالف با رفاه انسان‌ها پیش می‌رود. دوربین‌های مداربسته که برای حفظ امنیت و مقابله با جرم و جنایت یا مقابله با مشکلات ترافیکی و عبور و مرور شهرها و جاده‌ها در اماکن نصب می‌شود، گاهی دخالتی بیش از وظیفه معین‌شده در زندگی خصوصی مردم دارد و همین امر بارها موجب اعتراض‌هایی گسترده شده است.
در همین زمینه:
– کامپیوتر، وب‌کم، اکشن!